الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

58

تفسير مجمع البيان (فارسى)

لِلْمُتَّقِينَ : مردم متقى را از معصيتها باز مىدارد و آنها را بطاعت وادار مىكند . اگر چه انجيل ، براى همهء مردم هدايت است ، لكن مىفرمايد : هدايت و موعظه ، براى مردم متقى است . زيرا تنها اينها هستند كه از هدايت آن بهره‌مند ميشوند . وَ لْيَحْكُمْ أَهْلُ الْإِنْجِيلِ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فِيهِ : فرمانى است براى مسيحيان كه دربارهء آن دو قول است : 1 - يعنى : ما گفتيم كه اهل انجيل بايد حكم كنند به آنچه در انجيل آمده است . بنا بر اين حكايت است از آنچه بر آنان واجب شده است ، علت اينكه فعل « گفتيم » حذف شده ، اين است كه بقرينهء سابق « وَ قَفَّيْنا » معلوم است . مثل « وَ الْمَلائِكَةُ يَدْخُلُونَ عَلَيْهِمْ مِنْ كُلِّ بابٍ ( يقولون ) سَلامٌ عَلَيْكُمْ » ( رعد 23 : ملائكه از هر درى بر ايشان داخل شده ، گويند : سلام بر شما ) 2 - اين آيه ، با شروع مطلب ديگرى دربارهء اهل انجيل آغاز مىشود و منظور حكايت نيست . مىگويد : اهل انجيل بايد به آنچه خدا امر كرده ، حكم كنند . زيرا در آن زمان انجيل نسخ نشده و احكام آن موافق قرآن بود . اين قول از ابو على جبايى است . لكن قول اول قوىتر است و على بن عيسى نيز همان را اختيار كرده است . وَ مَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ : ابو على جبايى گويد : كلمهء « من » موصوله و كنايه از قوم يهود است . برخى گويند : كلمهء « من » براى شرط و منظور اين است كه هر كس ، بر طبق دستور خدا حكم نكند ، فاسق است : زيرا از اين عبارت چنين مىفهميم كه هر كس قائل شود كه حكمت و حقيقت ، در خلاف امر خداوند است . از اينرو قبلا چنين كسانى را كافر خوانده و در اينجا آنها را فاسق مىخواند و فاسق ، يعنى خارج از دين . بنا بر اين ، كفر و ظلم و فسق ، صفات براى موصوفى واحد ، هستند . برخى گويند : اول دربارهء منكر و دوم و سوم دربارهء كسى است كه منكر نيست ولى تارك است .